Wybór sędziów Trybunału Konstytucyjnego — czarne owce czy niezależni ratownicy?

Wieść gminna niesie, że na najbliższym posiedzeniu Sejmu — jeszcze przed orzeczeniem Trybunału Konstytucyjnego w sprawie nowelizacji ustawy o TK — mogą być wybrani nowi sędziowie Trybunału. Wprawdzie wyznaczony porządek obrad 3. posiedzenia nie obejmuje takiego punktu, ale przezornie drobnym druczkiem dopisano na końcu:

Porządek dzienny może być uzupełniony o:
Wybór sędziów Trybunału Konstytucyjnego (druki nr ).

Jeszcze dwa tygodnie temu nie uwierzyłbym w możliwość ogłoszenia wyścigu do obsadzenia stanowisk sędziowskich w Trybunale Konstytucyjnym. Tymczasem wszystko wskazuje na to, że PiSejm może próbować (skoro „może być uzupełniony” to „może próbować”, prawda?) uprzedzić wyrok w sprawie K 34/15 i obsadzić wakujące stanowiska.

Jeśli tak się zdarzy, to będziemy mieli wielokrotnie paradoksalną sytuację:

  • ekspresowa nowelizacja ustawy o TK wchodzi w życie 4 grudnia 2015 r. — zatem wybór nowych sędziów (zapewne 2 grudnia) nastąpi na podstawie wcześniejszych przepisów, które, posłowie PiS uznali za niezgodne z konstytucją;
  • jeśli przeto parlament zdecyduje się na wybór nowych-nowych sędziów Trybunału według starych przepisów, to okaże się, że cała argumentacja oparta o niekonstytucyjność przepisów była zwykłą podpuchą — a chodziło po prostu o możliwość wskazania 1/3 składu Trybunału;
  • być może jest to jednak dowód na spryt pomysłodawców zawieruchy: skoro istnieje ryzyko utrącenia listopadowej nowelizacji ustawy o Trybunale, to PiS nie będzie wybierał sędziów na jej podstawie — lecz na podstawie ustawy z rękojmi PO-PSL (no tak, ale dokonany już wybór sędziów został zakwestionowany m.in. ze względu na sprzeczność przepisów z konstytucją — ta sprzeczność nie ustanie tylko dlatego, że przepisów użyje PiS…);
  • gdyby Sejm zdecydował się na rozszerzenie porządku obrad: fatalnie będzie wyglądała sama procedura — na dziś nie wiemy nawet jeszcze czy Izba Poselska zdecyduje się na ten krok, nie mówiąc o samych kandydaturach — toteż zamiast kandydatów sensu stricto będziemy mieli raczej króliki wyciągnięte z kapelusza. A opinię publiczną pozbawi się możliwości zweryfikowania kandydatur!
  • osobną sprawą jest kim będzie taki „pisowski” kandydat na sędziego Trybunału: przecież w świetle tego co się dzieje z obsadą wakatów w TK można zaryzykować tezę, że nikt poważny nie zdecyduje się kandydować, ponieważ z góry będzie skazany na opinię „biorącego od paserów”. Miano czarnej owcy może skutecznie przeszkodzić w orzekaniu — każdy niezgadzający się z orzeczeniem będzie mógł powiedzieć, że jest ono zasadniczo zgodne z „tezą polityczną”, bo przecież wybrany przez PiSejm sędzia Trybunału musi być genetycznie obciążony dziedzictwem polityki…
  • no i ostatnia sprawa: zgodnie z konstytucją Trybunał Konstytucyjny składa się z 15 sędziów. Sejm poprzedniej kadencji wybrał 5 osób na wakujące (lub prawie wakujące…) stanowiska, jeśli obecny parlament wybierze kolejną piątkę, może się okazać — zwłaszcza po orzeczeniach w sprawach K 34/15 i K 35/15 — że prezydent powinien odebrać ślubowanie także od tych poprzednich… Łącznie da to nam 20-osobowy skład TK.

No właśnie: niezawisłość trybunalska, niezależność sędziów Trybunału Konstytucyjnego… Los tych „dodatkowych” kandydatów nie będzie do pozazdroszczenia, zwłaszcza, że w każdym przypadku łatwo da się im zarzucić polityczną motywację w orzekaniu… Jeśli wybór sędziów Trybunału Konstytucyjnego okaże się faktem — a nie kolejną próbą nerwów — z wiarygodnością orzeczeń może być jeszcze gorzej.

  • b52t

    To na fundują thriller o jakiś tam trybunał.
    Ot kolejne darmozjady, nieroby. Tylko piniondze z moich podatków bedom brali. A niech do roboty się weznom.

  • Art

    Może PiS chce wybrać dwójkę grudniowych sędziów na podstawie starych przepisów, a trójkę listopadowych na podstawie nowelizacji.

    Na marginesie, według ISAP nowelizacja wchodzi w życie piątego grudnia, nie czwartego.
    http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20150001928

  • No ale skoro rzekomo cały tryb wyboru na podstawie ustawy z czerwca 2015 r. jest niekonstytucyjny to nie wiem jak tak można…

    A termin… może coś źle porachowałem. Matematyk, przyznam, że mnie beznadziejny.

  • b52t

    Polityka, to uzasadnia wszystko.
    Niestety, ale na teraz wygląda na to, że rację mieli, ci którzy straszyli PIS – ciągutki tej władzy są straszne. To wygląda jak dojście (późniejszej) PZPR do władzy – przejmują wszystko i niczym się nie przejmują.

  • Art

    Może PiS z ostrożności procesowej zakłada, że 3 grudnia TK uzna październikowy wybór listopadowych sędziów za legalny, zaś grudniowych za bezprawny.

  • sjs

    Trybunał Konstytucyjny (…) postanawia: (…) zabezpieczyć wniosek grupy posłów przez wezwanie Sejmu RP do powstrzymania się od dokonywania czynności zmierzających do wyboru sędziów Trybunału Konstytucyjnego do czasu wydania przez Trybunał Konstytucyjny ostatecznego orzeczenia w sprawie o sygn. akt K 34/15.

    http://db.trybunal.gov.pl/sprawa/sprawa_pobierz_plik200.asp?
    plik=F402702163%2FK_34_15_postanowienie_o_zabezpieczeniu_ADO.pdf&syg=K+34%2F15

  • Art

    Co zdumiewające, nie jest to tylko zwykły apel o przyzwoitość. Trybunał w postanowieniu stwierdza, że ZOBOWIĄZUJE uczestnika postępowania Sejm RP do powstrzymania się od wyboru sędziów TK. Sprawa robi się kuriozalna.

  • Myślę, że „zwykły apel” gorzej by tu wyglądał.
    Natomiast oczywiście TK nie ma uprawnień policyjnych, no i nie zmuszą Sejmu do uspokojenia. Grzywny porządkowej Kuchcińskiemu też nie przywalą :)

  • Swoją drogą jak widać nie chodziło o żadne „racje” i „konstytucje”, lecz o wsadzenie swojaków.

  • b52t

    Chyba się z tym nie kryli, że chodzi o dePoizację TK.