Czy kupując pistolet hukowy na straganie można zawierzyć sprzedającemu, że nie trzeba pozwolenia?

Czy kupując jakąkolwiek broń śmiało można zawierzyć sprzedającemu co do legalnych warunków jej posiadania? Jeśli sprzedającym jest profesjonalny sklep — lub zwykły straganiarz? Czy można posiadać dowolny pistolet hukowy bez pozwolenia — czy jednak nabywający broń alarmową kalibru 8 mm powinien ustalić prawne warunki posiadania takiego sprzętu? Czy błędne zapewnienie sprzedającego może być traktowane jako kontratyp błędu co do znamion czynu zabronionego lub co do bezprawności czynu?

wyrok Sądu Najwyższego z 24 maja 2018 r. (IV KK 348/17)
Dostęp do szeroko rozumianej broni w naszym kraju podlega daleko idącym ograniczeniom wobec czego już samo wejście w posiadanie przedmiotu, który ze swej istoty (sposób działania, cechy konstrukcji, przeznaczenie) należy do tego kręgu urządzeń, musi rodzić obowiązek sprawdzenia, czy i ewentualnie jakie rygory oraz wymagania ciążą na jego posiadaczu.

Orzeczenie dotyczyło mężczyzny oskarżonego o posiadania bez pozwolenia broni hukowej („pistolet gazowy R. Perfecta, model FBI 8000, kal. 8 mm”) oraz amunicji alarmowej („2 naboi pistoletowych kaliber 8 mm”). Z uzasadnienia wynika, iż sprzęt został nabyty od przygodnego sprzedawcy (na straganie), a sprzedający zapewnił go, że na pistolet hukowy pozwolenie nie jest wymagane.

Sąd prawomocnie uniewinnił oskarżonego od zarzutów: oskarżony nie wiedział, że posiadana broń alarmowa, której używał do płoszenia ptaków w sadzie jest bronią palną w rozumieniu ustawy — zatem jego działanie było nieumyślne, więc nie można mu przypisać przestępstwa określonego w art. 263 par. 2 kk.

art. 263 par. 2 kk
Kto bez wymaganego zezwolenia posiada broń palną lub amunicję,
podlega karze pozbawienia wolności od 6 miesięcy do lat 8.

Badając kasację wniesioną przez prokuratora SN przypomniał, że definicję broni palnej zawiera art. 7 uobia, jej rodzaje wymienia art. 4 ust. 1 pkt 1 uobia, zaś art. 10 uobia określa rodzaje broni palnej, które wymagają zezwolenia. Z przepisów tych jednoznacznie wynika, iż broń alarmowa (hukowa) jest rodzajem broni palnej, zaś na jej posiadanie — jeśli jest ona kalibru 8 mm — jest wymagane pozwolenie (art. 10 ust. 4 pkt 1 lit. a uobia).

art. 4 ust. 1 pkt 1 ustawy o broni i amunicji
1. Ilekroć w ustawie jest mowa o broni, należy przez to rozumieć:
1) broń palną, w tym broń bojową, myśliwską, sportową, gazową, alarmową i sygnałową;

Stąd nie można przyjąć, iż z odpowiedzialności karnej za posiadanie bez pozwolenia broni hukowej zwalnia niezachowanie reguł ostrożności — co ma skutkować oceną, iż sprawca działał w zamiarze nieumyślnym. Na kwalifikację czynu nie ma wpływu ani nieformalne okoliczności nabycia przedmiotu, ani dobrowolne wydanie go policjantom — bo raczej każda osoba żyjąca w Polsce wie, że dostęp do broni jest reglamentowany, zatem zwłaszcza ów „nieformalny” sposób nabycia broni powinien obligować do sprawdzenia jakie formalności wiążą się z jej posiadaniem (SN określa to jako „tzw. modelowy wzorzec obywatela”).

art. 7 ust. 1 i ust. 3 ustawy o broni i amunicji
1. W rozumieniu ustawy bronią palną jest każda przenośna broń lufowa, która miota, jest przeznaczona do miotania lub może być przystosowana do miotania jednego lub większej liczby pocisków lub substancji w wyniku działania materiału miotającego.
3. W rozumieniu ustawy bronią palną alarmową jest urządzenie wielokrotnego użycia, które w wyniku działania sprężonych gazów, powstających na skutek spalania materiału miotającego, wywołuje efekt akustyczny, a wystrzelona z lufy lub elementu ją zastępującego substancja razi cel na odległość nie większą niż 1 metr.

Nie można także powołać się na zapewnienie sprzedającego, iż można legalnie posiadać pistolet hukowy bez pozwolenia — a na pewno tego rodzaju wprowadzenie w błąd nie stanowi żadnej okoliczności będącej kontratypem działania w błędzie. Nie ma też znaczenia, że stragan był ustawiony w miejscu przeznaczonym do publicznego handlu — zwłaszcza, że w orzecznictwie przyjmuje się, iż nawet zakup w licencjonowanym sklepie nie zwalnia od obowiązku upewnienia się co do legalności posiadanej broni (por. wyrok SA w Katowicach z 8 września 2018 r., III KK 135/16 czy też postanowienie SN z 20 kwietnia 2016 r., III KK 135/16).

Skoro zatem trudno mówić o nieumyślnym działaniu sprawcy — zaś argument ten był podnoszony już w apelacji, ale do zarzutów sąd się nie odniósł — wyrok został uchylony, a sprawa wraca do ponownego rozpoznania.

subskrybuj
Powiadom o
guest

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

17 komentarzy
Oldest
Newest
Inline Feedbacks
zerknij na wszystkie komentarze