Oznaczenie sądu w przypadku niemożliwości ustalenia sądu właściwego miejscowo

A teraz coś z całkiem innej beczki: jeśli w sprawie nie można ustalić sądu właściwego miejscowo, strona lub sąd ma prawo zwrócić się do SN o oznaczenie sądu, do którego trafi powództwo. Czy to jednak oznacza, że można ad hoc wystąpić o oznaczenie sądu właściwego miejscowo? Czy taki wniosek może być potraktowany jako zamiar zrzucenia części swoich obowiązków na SN?


oznaczenie sądu właściwego miejscowo

Ujęcie czysto ilustracyjne — ale chyba historyczne, bo jak widać po remoncie nie było jeszcze czerwonych tabliczek (fot. Olgierd Rudak, CC-BY-SA 3.0)


postanowienie Sądu Najwyższego z 29 maja 2018 r. (III CO 56/18)
Przed wytoczeniem powództwa, z inicjatywą oznaczenia sądu na podstawie art. 45 kpc może wystąpić powód, a po wytoczeniu powództwa także sąd, do którego sprawa została skierowana, jeżeli stwierdzi niemożność przekazania sprawy sądowi właściwemu z powodu braku podstaw pozwalających na określenie właściwości miejscowej. W obu wypadkach muszą być wykazane przyczyny uzasadniające oznaczenie sądu na podstawie art. 45 kpc; w przeciwnym wypadku Sąd Najwyższy odmawia oznaczenia sądu. 

Postanowienie wydano w sprawie z wniosku sądu, do którego wpłynął pozew rozwodowy o wyznaczenie sądu właściwego miejscowo (zgodnie z art. 45 kpc jeśli nie można określić właściwości miejscowej sądu, właściwy sąd wskazuje Sąd Najwyższy).

art. 45 kodeksu postępowania cywilnego
Jeżeli w myśl przepisów kodeksu nie można na podstawie okoliczności sprawy ustalić właściwości miejscowej, Sąd Najwyższy na posiedzeniu niejawnym oznaczy sąd, przed który należy wytoczyć powództwo.

Sąd Najwyższy odmówił oznaczenia właściwego miejscowo sądu: uregulowanie stosuje się na wniosek powoda (przed wytoczeniem powództwa), później zaś uprawnienie do tego ma sąd, do którego trafił pozew, pod warunkiem, że stwierdził, iż nie ma możliwości przekazania sprawy sądowi właściwemu (art. 200 kpc). W każdym jednak przypadku wniosek powinien wskazywać przyczyny — odnoszące się do konkretnego stanu faktycznego — dla których wnioskodawca uważa, że powinno się zastosować art. 45 kpc.

Warunek ten nie został spełniony w sprawie. Przedstawiając wniosek o oznaczenie sądu właściwego miejscowo Sąd Okręgowy ograniczył się do „ogólnikowej formułki”, w której odniósł się do przepisu — ale nie przywołał konkretnych okoliczności faktycznych. Oznacza to, że uzasadnienie postanowienia nie tylko nie spełnia wymogów określonych w art. 328 par. 2 kpc, ale przede wszystkim nie pozwala na ocenę i weryfikację samego wniosku.

Odmawiając oznaczenia sądu, do którego powództwo powinno trafić, Sąd Najwyższy przypomniał, iż sąd powszechny nie może przerzucać na SN swoich podstawowych obowiązków jurysdykcyjnych i zmuszać go do odgadywania lub poszukiwania argumentów, które mają uzasadnić wniosek.

subskrybuj
Powiadom o
guest

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

0 komentarzy
Inline Feedbacks
zerknij na wszystkie komentarze