Powołanie proboszcza leży w gestii władz kościelnych — ale ksiądz, który sprawuje funkcję organu kościelnej osoby prawnej, musi umieć wykazać swe powołanie

Świeckie władze państwa nie ingerują w obsadę stanowisk kościelnych i nie decydują o nadaniu osobowości prawnej kościelnym jednostkom organizacyjnym — co nie oznacza, że ksiądz proboszcz, jako organ parafii, który podejmuje czynności wynikające z prawa świeckiego, nie musi wykazać swego uprawnienia do jej reprezentowania.


Mănăstirea Turnu
Ujęcie czysto ilustracyjne (fot. Olgierd Rudak, CC BY-SA 4.0)

postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 września 2023 r. (II GZ 339/23)
Osoba sprawująca funkcję organu kościelnej jednostki organizacyjnej, wstępując na drogę postępowania sądowoadministracyjnego, zobowiązana jest do przedłożenia akt (dokumentu) wskazującego na umocowanie jej do sprawowania funkcji rzeczonego organu — jednostki organizacyjnej kościoła. Aktem takim będzie akt powołania, o którym mowa w art. 14 ustawy o stosunku Państwa do Kościoła Katolickiego

Orzeczenie dotyczyło wniesionej przez rzymsko-katolicką parafię skargi na wydaną przez Sanepid decyzję nakazującą zaprzestanie pochówków na części cmentarza parafialnego.

Pod skargą podpisał się pełnomocnik, pod pełnomocnictwem podpisał się ksiądz; WSA zauważył, że nie dołączono upoważnienia do reprezentowania parafii przez księdza i wezwał stronę do usunięcia tego braku formalnego (poprzez przesłanie oryginału lub uwierzytelnionej kopii dokumentu). W odpowiedzi pełnomocnik przesłał uwierzytelnioną kopię udzielonego mu pełnomocnictwa, dodatkowo opatrzone pieczęcią, z której wynikało, że ksiądz jest proboszczem parafii…
…więc WSA skargę odrzucił, bo nie chodziło o uwierzytelnienie pełnomocnictwa, lecz przedstawienie aktu powołania na funkcję proboszcza — czyli osoby upoważnionej do reprezentowania parafii, w tym udzielania pełnomocnictwa prawnikowi, który podpisał się pod skargą (postanowienie WSA w Warszawie z 26 kwietnia 2023 r., V SA/Wa 160/23).

Rozpatrując skargę kasacyjną (wniesioną, jak sądzę, przez tego samego pełnomocnika) Naczelny Sąd Administracyjny przypomniał, iż osoby prawne dokonują czynności w postępowaniu poprzez swe organy lub osoby uprawnione do działania w ich imieniu, zaś obowiązkiem przedstawiciela jest wykazanie swego umocowania przy pierwszej czynności (por. „Brak nazwiska nowego prezesa w KRS oznacza odrzucenie skargi — i nie ma znaczenia, że sąd jeszcze nie zdążył zmian wpisać…”).
Dowodem nabycia osobowości prawnej przez kościelne jednostki organizacyjne (np. parafię) jest odpis powiadomienia MSWiA o ich utworzeniu. Natomiast obsada stanowisk kościelnych leży wyłącznie w gestii władz kościelnych, zaś powiadomienie władz świeckich o powołaniu osoby sprawującej funkcję organu osoby prawnej nie ma charakteru konstytutywnego — zatem jedynym dokumentem potwierdzającym, że proboszcz sprawuje funkcję organu parafii jest akt jego powołania.
Oddalając skargę kasacyjną NSA podkreślił, iż pełnomocnik przedłożył pełnomocnictwo, ale nie załączył aktu powołania księdza na proboszcza, zatem WSA prawidłowo ocenił, że formalna wada skargi nie została prawidłowo uzupełniona — ponieważ nie ma pewności, że osoba podpisana jako proboszcz może występować jako organ parafii i reprezentować ją przed władzami świeckimi.

subskrybuj
Powiadom o
guest

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

10 komentarzy
Oldest
Newest
Inline Feedbacks
zerknij na wszystkie komentarze
10
0
komentarze są tam :-)x