Czy osoba z sądowym zakazem posiadania zwierząt, która prowadzi auto z powierzonymi mu do przewiezienia psami, łamie ów zakaz? Czy jednak przewożenie psa w cudzym imieniu oznacza jego dzierżenie, a więc zakaz posiadania zwierząt nie jest naruszany? (wyrok Sądu Okręgowego w Siedlcach z 7 lipca 2026 r., II Ka 319/26).
opis stanu faktycznego:
- sprawa dotyczyła mężczyzny, wobec którego prawomocnie orzeczono środek karny w postaci zakazu posiadania zwierząt;
- (żądnych detali, czyli także siebie muszę zasmucić: w opublikowanym w internetach uzasadnieniu wyroku brak jakiejkolwiek informacji o czynie oskarżonego, oprócz informacji, że chodzi o wyrok nakazowy z 9 listopada 2023 r., sygn. akt II K 747/23);
- tak czy inaczej mimo tego wyroku mężczyzna miał przewozić psy ze schroniska do osób adoptujących zwierzęta — co sąd I instancji potraktował jako przestępstwo niestosowania się do orzeczonego zakazu (art. 244 kk);
art. 35 ust. 3a-3b ustawy o ochronie zwierząt
3a. Sąd może orzec tytułem środka karnego zakaz posiadania wszelkich zwierząt albo określonej kategorii zwierząt w razie skazania za przestępstwo [zabicia, uśmiercenia lub uboju zwierzęcia wbrew prawu lub znęcania się nad zwierzęciem].
3b. Sąd orzeka tytułem środka karnego zakaz posiadania wszelkich zwierząt albo określonej kategorii zwierząt w razie skazania za przestępstwo [zabicia, uśmiercenia, uboju lub znęcania się nad zwierzęciem ze szczególnym okrucieństwem].
art. 244 kodeksu karnego
Kto nie stosuje się do orzeczonego przez sąd zakazu […] posiadania wszelkich zwierząt albo określonej kategorii zwierząt […]
podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.
apelacja:
- w apelacji od kolejnego wyroku skazującego obrońca oskarżonego podkreślał, że przewożenie psa ze schroniska nie oznacza posiadania zwierząt;
- sęk w tym, że psy jechały w specjalnych klatkach, zostały tam umieszczone przez pracowników schroniska, kierowca nie miał ze zwierzętami fizycznego kontaktu i niewątpliwie nie miał zamiaru posiadania ich dla siebie — działał nie tylko w cudzym imieniu, ale też w dobrej wierze i wyłącznie w celu ich przekazania nowym przewodnikom…
art. 336 kodeksu cywilnego
Posiadaczem rzeczy jest zarówno ten, kto nią faktycznie włada jak właściciel (posiadacz samoistny), jak i ten, kto nią faktycznie włada jak użytkownik, zastawnik, najemca, dzierżawca lub mający inne prawo, z którym łączy się określone władztwo nad cudzą rzeczą (posiadacz zależny).
art. 338 kc
Kto rzeczą faktycznie włada za kogo innego, jest dzierżycielem.
- …przeto może i powinien być traktowany wyłącznie jako dzierżyciel, a więc orzeczonego zakazu nie naruszył;
prawomocny wyrok:
- sąd odwoławczy nie zgodził się z tą argumentacją: nawet jeśli karnoprawne pojęcie „posiadania” można wywodzić z prawa rzeczowego, to przecież nie można pomijać, że art. 336 kc przewiduje dwa rodzaje posiadania: posiadanie samoistne oraz posiadanie zależne;
- istotą środka karnego polegającego na zakazie posiadania zwierząt jest pozbawienie sprawcy przestępstwa możliwości jakiejkolwiek styczności ze stworzeniem — czyli każdej postaci posiadania, tj. nie tylko faktycznego władztwa (wynikającego np. z własności, opieki, posługiwania się w pracy), ale też posiadania fizycznego…
- …a przecież dzierżyciel jest także posiadaczem rzeczy — ergo nawet jeśli przewożenie psa ze schroniska traktować jako jego dzierżenie, to zakaz posiadania zwierząt został przez kierowcę złamany;
- nie ma przy tym znaczenia, iż czasem w samochodzie była jeszcze inna osoba — bo przecież to kierowca decyduje o sposobie i długości transportu, ewentualnych przerwach, etc., etc., czyli jest posiadaczem ładunku.
Biorąc pod uwagę taką wykładnię sąd uznał apelację za całkowicie bezzasadną.