Tekst nie wiadomo o czym (czyli o spółkach cywilnych w CEIDG raz jeszcze)

Krótko i na temat, bo będzie kyrk: pisałem jakiś czas temu, że spółki cywilne pojawią się CEIDG, dziś czas na niepotrzebny i zagmatwany tekst o tym, że w sumie nie do końca wiadomo po co ma być ta cała publikacja informacji o spółce cywilnej w CEIDG — ale już jest pewne, że będzie niezłe zamieszanie.

A mianowicie, w określonym skrócie:

• już wkrótce w CEIDG będą publikowane informacje o spółkach cywilnych…
• …po pierwsze tylko o tych, w których choćby jeden ze wspólników jest przedsiębiorcą wpisanym do CEIDG, po wtóre to nie będzie „wpis”, lecz „publikacja informacji” (dla przypomnienia: obowiązek wpisu dotyczy danych ewidencyjnych przedsiębiorców będący osobami fizycznymi, a spółka cywilna przedsiębiorcą nie jest (acz numer NIP i REGON ma) — aktualny stan rzeczy opiera się na przepisie, w myśl którego „wpisowi do CEIDG podlegają następujące dane informacyjne„);
• po tertio publikacja informacji o spółce cywilnej w CEIDG będzie tylko na wniosek, zaś dodana definicja wniosku o wpis do CEIDG o s.c. nic nie mówi (art. 3 ust. 2a ustawy o CEIDG); po czwarte taka publikacja informacji nikomu do niczego nie będzie potrzebna: brak publikacji nie oznacza nieistnienia/rozwiązania/wykreślenia spółki, a zaniemanie wpisu nie będzie żadnej sankcji;
• (nie licząc oczywiście umów spółek zawartych przez internet, z wykorzystaniem wzorca umowy — tutaj ma funkcjonować pełne „jedno okienko”);
• i teraz mamy bardzo ciekawy przepis przejściowy, zgodnie z którym przedsiębiorca, który dziś figuruje w spółce cywilnej w CEIDG, będzie miał 6 miesięcy na zawnioskowanie o zmianę wpisu w zakresie firmy;

art. 18 ust. 1 ustawy z 13 marca 2026 r. o zmianie ustawy o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkcie Informacji dla Przedsiębiorcy oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2026 r. poz. 507).
W przypadku gdy w danych [dodatkowe określenia, które przedsiębiorca włącza do firmy, o ile przedsiębiorca takich używa] zostały wpisane określenia wskazujące, że wpisowi do Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej podlega spółka cywilna, przedsiębiorca jest obowiązany do złożenia wniosku o zmianę wpisu w zakresie firmy przedsiębiorcy w terminie 6 miesięcy od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy. 

• (nie: zmianę firmy — swojej firmy, nie firmy spółki! — lecz poprawienie w ewidencji tego, co trzeba poprawić!);
• (ale jak dokładnie poprawić? czy chodzi o wyraźne rozróżnienie firmy przedsiębiorcy od fantazyjnej nazwy (nie: „firmy”!) spółki cywilnej??);
• to chyba ważne, bo przedsiębiorca jeśli tego nie uczyni, CEIDG „usuwa” dane o spółce cywilnej;
• …zaś informacja o usunięciu będzie przekazana — w trybie nie-kpa (ergo bez decyzji, bez możliwości odwołania się i skarżenia) do skarbówki (ściśle rzecz ujmując do Centralnego Rejestru Podmiotów – Krajowej Ewidencji Podatników), GUS, ZUS, KRUS, a także organów koncesyjnych i wydających zezwolenie na prowadzenie określonego rodzaju działalności);
• i teraz najlepsze, czyli moje pytanie wynikające z niezrozumienia: po co? przecież „pokazanie” spółki cywilnej w CEIDG nie jest warunkiem jej istnienia — jeśli wspólnikiem są osoby prawne lub osoby fizyczne nie będące przedsiębiorcami, to takiej s.c. w ewidencji nie uświadczysz!
• owszem, o ile dobrze rozumiem przepisy o zasadach ewidencji podatników zgłoszenie identyfikacyjne i aktualizacyjne będzie następowało w tym samym formularzu wniosku (tj. wniosku o publikację informacji w CEIDG, art. 5 ust. 5b-5c ustawy o zasadach ewidencji i identyfikacji podatników i płatników), zaś potwierdzeniem nadania numeru NIP będzie ujawnienie tej informacji w CEIDG (art. 8b ust. 3)…
• …tudzież w przypadku zgłoszenia do ZUS (art. 36b ust. 2 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych);
• …ale jeszcze raz pozwolę sobie zapytać: po co? skoro i tak nadal będą istniały spółki cywilne, których w CEIDG nie uświadczysz;
• jeśli komuś mało, to zwracam uwagę, że mamy jeszcze jeden przepis przejściowy: obowiązek złożenia wniosku o rozpoczęcie publikacji informacji o istniejącej (i ujawnionej w CEIDG) spółce cywilnej najpóźniej do 31 marca 2029 r.;

art. 26 ust. 1 ustawy
Wspólnik spółki cywilnej, który przed dniem 1 listopada 2028 r. posiada, we wpisie w CEIDG, numer identyfikacji podatkowej (NIP) lub numer identyfikacyjny REGON spółki cywilnej wpisany na podstawie art. 5 ust. 2 pkt 2 ustawy zmienianej w art. 1 w brzmieniu dotychczasowym, jest obowiązany złożyć wniosek, o którym mowa w art. 42b ust. 7 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1, do dnia 31 marca 2029 r., z tym że w przypadku, gdy wspólnik ten składa w okresie od dnia 1 listopada 2028 r. do dnia 31 marca 2029 r. wniosek o zmianę wpisu w CEIDG, wniosek, o którym mowa w art. 42b ust. 7 pkt 1 ustawy zmienianej w art. 1, składa wraz z tym wnioskiem o zmianę wpisu w CEIDG.

• i znów: pod rygorem usunięcia NIP i REGON s.c. z CEIDG;
• po co? jeśli ktoś mi powie o pewności obrotu gospodarczego, to odpowiem: super, bo spółka cywilna w aktualnym kształcie to jakiś żart — ale jeśli ktoś chce do tego poważnie podchodzić, to trzeba do sprawy podejść kompleksowo, a nie wyrywkowo;
• bo na tę chwilę wychodzi, że będzie niezły mętlik: niektóre spółki nie będą musiały być pokazywane w CEIDG i super — inne będą musiały, ale tylko ze względów „urzędowych” (sama spółka nadal będzie sobie „istniała”, acz nie będzie miała statusu podatnika, płatnika, etc.,etc.) — a wszystko to na bazie przepisów, które zamiast po prostu nakazać wpis s.c. do ewidencji, to niepotrzebnie komplikują sytuację.

(Tytułem komentarza dorzucę, że jeszcze lepiej byłoby w ogóle zaorać spółki cywilne jako sposób prowadzenia biznesu, ale tę uwagę można potraktować wyłącznie jako trolling wywołany na rzycioburzę w komentarzach.)