Opłata miejscowa to problem dla gmin: prawo pozwala na jej wprowadzenie, jeśli w miejscowości panują „korzystne właściwości klimatyczne, walory krajobrazowe oraz warunki umożliwiające pobyt osób w tych celach”, zaś z orzecznictwa wynika, że uzasadnienie pt. „występują góry Tatry” to za mało, jeśli widok na te góry przesłania smog i sadza. Tę wykładnię można już zacząć puszczać w niepamięć, albowiem od przyszłego roku nie będzie już trzeba martwić się o świeże powietrze — zaś do pobierania opłaty miejscowej będą wystarczały walory krajobrazowe (ustawa z 18 września 2026 r. o zmianie ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o podatku od czynności cywilnoprawnych, Dz.U. z 2026 r. poz. 1354).
Dalej będzie w punktach, bo przecież tematyka bardziej pasowałaby na R.U.D.A.K.org:
- a skoro jest problem, to prawodawca problem ten rozwiąże: oto już od 1 stycznia 2027 r. opłata miejscowa nie będzie miała jakiegokolwiek związku z właściwościami klimatycznymi — a do podjęcia uchwały o jej wprowadzeniu będą wystarczały walory krajobrazowe;
art. 17 ust. 1 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych
Rada gminy może wprowadzić:
1) opłatę miejscową:
a) w miejscowościach posiadających walory krajobrazowe,
b) w miejscowościach lub częściach miejscowości, znajdujących się na obszarach, którym nadano status obszaru ochrony uzdrowiskowej na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych,
2) opłatę uzdrowiskową w miejscowościach lub częściach miejscowości, znajdujących się na obszarach, którym nadano status uzdrowiska na zasadach określonych w przepisach ustawy z dnia 28 lipca 2005 r. o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz o gminach uzdrowiskowych
– w których są świadczone usługi zakwaterowania.
- jeśli ktoś się ucieszy, że przecież krajobrazy są wszędzie, niekoniecznie atrakcyjne: „minimalne walory krajobrazowe” mają być określone w rozporządzeniu wykonawczym,
- to już się szczególnie nie zmienia: opłata miejscowa może być wprowadzona w miejscowościach położonych na obszarach ochrony uzdrowiskowej, zaś opłata uzdrowiskowa — na obszarach, którym nadano status uzdrowiska;
- zmienia się natomiast to, że opłata miejscowa lub uzdrowiskowa może być pobierana wyłącznie w miejscowościach, w których świadczy się usługi zakwaterowania (w sanatoriach lub obiektach hotelarskich — dla przypomnienia: obiekt hotelarski to także agroturystyka czy pole namiotowe) — od turysty, który korzysta z takiej usługi „przez okres obejmujący co najmniej noc”;
- (definicja nocy? zgodnie z ustawą o podatkach i opłatach lokalnych jest to „okres, w którym świadczenie usługi zakwaterowania osobie fizycznej rozpoczyna się w danym dniu kalendarzowym i kończy się następnego dnia”);
- ile to będzie kosztowało? zgodnie z nowelizacją opłata miejscowa pobierana ze względu na walory krajobrazowe nie może przekraczać 5,00 zł za noc, na obszarach ochrony uzdrowiskowej — 5,50 zł za noc, natomiast opłata uzdrowiskowa 6,86 zł za noc;
- w kwestii formalnej: podatnikiem jest turysta, ale płatnikiem podmiot świadczący usługi zakwaterowania, który też odpowiada za jej pobór, przy czym może uzależnić wpuszczenie gościa od wpłaty na poczet całej należności, zaś minimalne wynagrodzenie za inkaso to 10% pobranych kwot;
- ale nic za darmo: w każdym obiekcie będzie trzeba prowadzić odrębny rejestr obejmujący m.in. dane osobowe zakwaterowanego gościa, stawkę opłaty lub tytuł jej niepobrania, liczbę nocy i wysokość pobranej opłaty; nadto co miesiąc będzie trzeba składać informację o pobranej opłacie miejscowej i wpłacać pieniądze na rachunek organu.
Od kiedy to wszystko?
- ano nowelizacja ustawy o podatkach i opłatach lokalnych wchodzi w życie 1 stycznia 2027 r.;
- jeśli ktoś planuje wyjazd do miejscowości objętej opłatą miejscową na Sylwestra i pozostać do Nowego Roku: do północy wszystko będzie po staremu, od północy — po nowemu, bo aktualne rozporządzenia i akty prawa miejscowego dotyczące opłaty miejscowej i uzdrowiskowej tracą moc.