A skoro niedawno było o tym, że puchną przepisy o konsumenckich reklamacjach składanych do podmiotów rynku finansowego (bo deregulacja), to dziś czas na kilka słów o tym, że po niecałych dwóch tygodniach obowiązywania nowego prawa jest pomysł, by prawo to znów zmienić… (projekt ustawy o zmianie ustawy o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego, o Rzeczniku Finansowym i o Funduszu Edukacji Finansowej oraz niektórych innych ustaw).
Mniej merytorycznie, bardziej filozoficznie, acz nadal w punktach:
- jeszcze do 12 lutego 2026 r. niezadowolony konsument mógł złożyć reklamację na swój bank (etc.): (i) na piśmie (osobiście w placówce, wysłać pocztą lub na adres do doręczeń elektronicznych), (ii) ustnie (telefonicznie lub osobiście w placówce) jak też (iii) elektronicznie, jeśli podmiot rynku finansowego przewidział taką metodę;
- dzień przed Walentynkami nastąpiła dobra zmiana, więc aktualnie konsument może wnieść taką reklamację: (i) na piśmie (które osobiście złoży w placówce lub wyśle pocztą), (ii) elektronicznie (wysyłając wiadomość na adres do e-doręczeń lub z wykorzystaniem środka komunikacji elektronicznej), jak też (iii) ustnie (telefonicznie lub podczas wizyty w placówce);
- to stare prawo, bo ma już prawie dwa tygodnie, więc czas na zmiany: klient będzie miał prawo wnieść reklamację: (i) na piśmie (osobiście w placówce, wysłać pocztą, przy czym dzięki zmianom będzie mógł nawet wrzucić taki list do skrzynki w Szwajcarii lub na Islandii), jak też (ii) ustnie (przez telefon lub w jednostce firmy);
art. 3 ust. 2 ustawy o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego, o Rzeczniku Finansowym i o Funduszu Edukacji Finansowej [brzmienie do 13 lutego 2026 r.]
Reklamacja może być złożona:
1) na piśmie — osobiście w jednostce podmiotu rynku finansowego obsługującej klientów albo wysłana przesyłką pocztową w rozumieniu art. 3 pkt 21 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. — Prawo pocztowe albo nadana w placówce podmiotu zajmującego się doręczaniem korespondencji na terenie Unii Europejskiej, albo wysłana na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, wpisany do bazy adresów elektronicznych, o której mowa w art. 25 tej ustawy;
2) ustnie — telefonicznie albo osobiście do protokołu podczas wizyty klienta w jednostce, o której mowa w ust. 1;
3) w postaci elektronicznej z wykorzystaniem środków komunikacji elektronicznej, o ile takie środki zostały do tego celu wskazane przez podmiot rynku finansowego.
art. 3 ust. 2 ustawy [treść aktualna]
Reklamacja może być złożona:
1) na piśmie:
a) w postaci papierowej – osobiście w jednostce, o której mowa w ust. 1, albo wysłana przesyłką pocztową w rozumieniu art. 3 pkt 21 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe, albo nadana w placówce podmiotu zajmującego się doręczaniem korespondencji na terenie Unii Europejskiej, albo
b) w postaci elektronicznej – z wykorzystaniem środka komunikacji elektronicznej albo wysłana na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, wpisany do bazy adresów elektronicznych, o której mowa w art. 25 tej ustawy;
2) ustnie – telefonicznie albo osobiście do protokołu podczas wizyty klienta w jednostce, o której mowa w ust. 1.
art. 3 ust. 2 ustawy [projekt]
Reklamacja może być złożona:
1) na piśmie:
a) osobiście w jednostce podmiotu rynku finansowego obsługującej klientów,
b) wysłana przesyłką pocztową w rozumieniu art. 3 pkt 21 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. – Prawo pocztowe,
c) nadana w placówce podmiotu zajmującego się doręczaniem korespondencji na terytorium innego niż Rzeczpospolita Polska państwa członkowskiego Unii Europejskiej, Konfederacji Szwajcarskiej albo państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) ‑ strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, do jednostki podmiotu rynku finansowego obsługującej klientów lub siedziby podmiotu rynku finansowego,
d) wysłana na adres do doręczeń elektronicznych, o którym mowa w art. 2 pkt 1 ustawy z dnia 18 listopada 2020 r. o doręczeniach elektronicznych, wpisany do bazy adresów elektronicznych, o której mowa w art. 25 tej ustawy;
2) ustnie – telefonicznie albo osobiście do protokołu podczas wizyty klienta w jednostce, o której mowa w ust. 1.
- tak, P.T. Czytelniku, wzrok Cię nie myli: odpada możliwość złożenia reklamacji „w postaci elektronicznej z wykorzystaniem środka komunikacji elektronicznej”; niespecjalnie wiadomo dlaczego, ponieważ chociaż w uzasadnieniu możemy znaleźć wywód jak to dobrze, że Polak przebywający w Norwegii lub nad Lemanem nie będzie musiał już jechać do Unii, żeby wysłać list z reklamacją, i chociaż nowa regulacja jest dłuższa — brak wzmianki o tej zmianie;
- (gdzieś tam poniżej, w odniesieniu do wniosku o wszczęcie postępowania ADR, mówi się, że jedynie słuszna interpretacja jest taka, że zachowanie elektronicznej formy czynności prawnej wymaga zastosowania podpisu kwalifikowanego, co jest „skomplikowane i kosztowne”, więc niech będzie i podpis osobisty lub zaufany — ale to przecież nie o tym);
- a poza tym: podmiotowi, który nabył prawa lub roszczenia klienta podmiotu rynku finansowego, nie będą przysługiwały ustawowe prawa klienta — co należy rozumieć, że może dochodzić, wzywać i pozywać, ale np. jego „reklamacja” nie będzie reklamacją w rozumieniu ustawy…
- …co jest o tyle istotne, że przy okazji prawodawca postanowił uporać się z poglądem, że brak terminowej odpowiedzi na reklamację oznacza tylko przerzucenie ciężaru dowodu na bank (por. uchwała SN z 13 czerwca 2018 r., III CZP 113/17) — po zmianach skutki milczącego uznania reklamacji będą wyraźnie odnosiły się do uznania roszczenia;
art. 8 ustawy o rozpatrywaniu reklamacji przez podmioty rynku finansowego, o Rzeczniku Finansowym i o Funduszu Edukacji Finansowej [projekt]
W przypadku gdy podmiot rynku finansowego nie udzieli odpowiedzi na reklamację w terminie, o którym mowa w art. 6 lub art. 7, uważa się, że podmiot rynku finansowego uznał reklamację, w szczególności, że uznał roszczenia lub inne prawa klienta podmiotu rynku finansowego objęte tą reklamacją.
- przy okazji pojawia się kwota 250 złotych jako minimalna możliwa wysokość opłaty na finansowanie działalności Rzecznika Finansowego, zarazem w przypadku braku wniesienia rocznej deklaracji o wysokości opłaty RF będzie uprawniony do nałożenia dodatkowej opłaty w wysokości 500 zł (compliance lubi to);
- a wszystko to (i znacznie, znacznie więcej) generalnie po 14-dniowym vacatio legis.
Zamiast komentarza — bez komentarza.