Krótko i na temat, bo ta autopoprawka to troszkę taka wrzutka: oto wczoraj pojawił się projekt zmian w prawie przewidujący zakaz najmu krótkoterminowego mieszkań w mieszkaniach oraz uprawnienie do wprowadzenia analogicznego zakazu przez samorząd gminny (projekt ustawy o zmianie ustawy o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych oraz niektórych innych ustaw).
A mianowicie, w określonym skrócie:
- gwoli wprowadzenia: pierwotny rządowy projekt nowelizacji ustawy o usługach hotelarskich przewiduje m.in. obowiązek rejestracji w gminnej ewidencji obiektów hotelarskich mieszkań oferowanych w ramach najmu krótkoterminowego i agroturystyk, określa zasady funkcjonowania platform internetowych pośredniczących w najmie krótkoterminowym, jak też całą gamę administracyjnych kar pieniężnych za to i owo, etc.,etc.;
- w projekcie nie było jednak przepisów dających komukolwiek prawo zakazania prowadzenia takiej działalności, co spotkało się z surową krytyką miejskich aktywistów (w radiu najczęściej słyszałem Jana Śpiewaka, który mówił o ustąpieniu pod naciskiem lobby);
- więc rząd zauważył, że czas „zwiększyć podmiotowość stałych mieszkańców nieruchomości” i oto jest autopoprawka do projektu, zgodnie z którą wspólnoty mieszkaniowe i spółdzielnie będą mogły wprowadzić zakaz prowadzenia działalności w ramach najmu krótkoterminowego na nieruchomości;
art. 39b ust. 1 ustawy o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych [projekt]
Walne zgromadzenie spółdzielni mieszkaniowej […] albo właściciele lokali wspólnoty mieszkaniowej […], mogą podjąć uchwałę zakazującą świadczenia usług hotelarskich w obiektach [innych niż hotele, motele, pensjonaty, etc.] w obrębie nieruchomości lub jej części zarządzanej przez tę spółdzielnię albo w nieruchomości lub jej części, w której istnieje ta wspólnota.
- wprowadzenie zakazu wynajmowania mieszkań na doby będzie wymagało podjęcia stosownej uchwały przez walne zgromadzenie spółdzielni lub właścicieli lokali we wspólnocie, po jej wydaniu wynajmujący będzie miał kolejne 6 miesięcy na zwinięcie interesu;
- (na marginesie: nowelizacja definiuje usługi hotelarskie jako „krótkoterminowe, trwające krócej niż 30 dni jednorazowo w stosunku do jednego klienta” ogólnie dostępne wynajmowanie domów, pokoi, etc. — więc zaraz będzie spór jak traktować umowę zawartą w piątek na dni trzydzieści, acz zgodnie rozwiązaną w niedzielę wieczorem. I tak da capo al fine);
- co jeśli właściciel mieszkania nie zastosuje się do zakazu? podstawową sankcją ma być wykreślenie z gminnej ewidencji obiektów hotelarskich — zaś prowadzenie działalności bez takiego wpisu ma być obwarowane karą do 50 tys. zł;
- ale to nie wszystko, ponieważ strefowy zakaz świadczenia usług najmu krótkoterminowego w obiektach niehotelarskich może wprowadzić gmina, z powołaniem się na zabytkowy charakter budynku lub ochronę bezpieczeństwa i porządku publicznego;
art. 44b ust. 1 ustawy o ustawy o usługach hotelarskich oraz usługach pilotów wycieczek i przewodników turystycznych [projekt]
Rada gminy może na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta miasta), w drodze uchwały, ustalić strefę, w której jest wyłączona działalność innych obiektów, w których są świadczone usługi hotelarskie, w szczególności ze względu na zabytkowy charakter budynku, a także bezpieczeństwo i porządek publiczny
- („rada gminy podejmuje uchwałę … w terminie 60 dni od dnia otrzymania projektu” — redakcja tego przepisu jest dość nieszczególna, ponieważ może sugerować, że rajcowie są związani wnioskiem burgermajstra);
- tak czy inaczej uchwała w/s zakazu prowadzenia działalności hotelarskiej w obiektach niehotelarskich może wejść w życie najwcześniej po 6-miesięcznym vacatio legis…
- …a wszystko to z założenia od 1 stycznia 2028 r.
Zamiast komentarza: na pewno nie wywłaszczenie, na pewno nie zakaz prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie usług hotelarskich — na pewno nie można pomijać, że mowa jest o lokalach, które z definicji nie są przeznaczone do tego rodzaju działalności (ale też pamiętać, że ustawa nie zakazuje najmu krótkotrwałego „zwykłych” mieszkań”). Konstytucja chroni własność i wolność prowadzenia działalności gospodarczej — można mieć wątpliwości, czy ogólnikowe (lub odczapne: projekt nie wytycza wspólnocie mieszkaniowej ram ustanowienia zakazu wynajmowania mieszkań) przesłanki ingerencji w te wartości są zgodne z ustawą zasadniczą.
(No ale hulaj dusza, bo Trybunału Konstytucyjnego nie ma.)